Meubels op wereldtentoonstellingen
Voor wereldtentoonstellingen werden vaak speciale meubels gemaakt, in de populaire
stijl van het moment. In tegenstelling tot de in serie geproduceerde meubels
waren deze pronkmeubelen met de hand gemaakt, waarbij men zoveel mogelijk verschillende
materialen en technieken gebruikte. Er zaten zoveel arbeidsuren in dat ze onverkoopbaar
waren.
Wiener Werkstätte
In oktober 2003 was het precies een eeuw geleden dat de Wiener Werkstätte
werd opgericht. Twee docenten aan de School voor Toegepaste Kunst, de architect
Josef Hoffmann en de schilder Koloman Moser, vonden in de bankier Fritz Wärndorfer
een enthousiaste financier voor hun plan om de kwaliteit van het alledaagse
leven te verbeteren door middel van met liefde gemaakte gebruiksvoorwerpen van
een hoog artistiek en ambachtelijk gehalte. Ruim een kwart eeuw later, in een
tijdperk van massaproductie en van wereldwijde economische crisis, werd de firma
te langen leste opgeheven.
Art nouveau in Boedapest
Rond 1900 beleefde de Hongaarse hoofdstad een ongekende economische bloei. In
welvaart en ondernemingslust overvleugelde Boedapest zelfs Wenen. De welvarende
bourgeoisie uitte haar nationale trots in openbare en appartementsgebouwen in
een art nouveau-stijl die soms internationaal, soms typisch Hongaars is.
Art nouveau in Helsinki
Rond 1900 beleeft de Finse hoofdstad Helsinki een fenomenale bloei. De burgertrots
uit zich in een tegen de Russische overheersers gekeerde nationalistische nieuwe
kunst. Zowel het straatbeeld als de literatuur, muziek, beeldende en toegepaste
kunst zijn sterk door deze nationale romantiek bepaald.
Art nouveau in Riga
De hoofdstad van Letland is bijzonder rijk aan gevels van rond 1900, die in
rap tempo worden gerenoveerd voor de art nouveau-hongerige toerist. In Riga,
het 'Parijs van het Oosten', is het vooral stucwerk wat de klok slaat, in een
internationale stijl.
Art nouveau in Italië
De art nouveau was een internationale beweging, die
in elk land op een eigen wijze uitpakte. Ook in Italië kende men de moderne
stijl, onder de namen ‘Stile Floreale’ en ‘Stile Liberty’. Vooral in Milaan en
Turijn kreeg de Jugendstil op een typisch Italiaanse manier vorm: barok met een
oriëntaalse tint.
Art nouveau en art
déco
Art nouveau en art déco: achter deze benamingen gaan niet twee stijlen
schuil, maar een bont geheel aan stijlen, afleidingen en invloeden en tendenties,
verdeeld over twee overkoepelende begrippen. De art nouveau was oorspronkelijk
een socialistisch georiënteerde poging om de gewone man met kunst te omringen
en zo de kwaliteit van het leven te verbeteren; het werd al snel een decoratiestijlen
voor de zeer rijken. De art déco was aanvankelijk bedoeld als exclusieve
decoratieve stijl voor de hoogste klasse, om aan te sluiten bij de Franse traditie
van luxe goederen; het eindigde als modellen voor massaproductie.
De
vrouw in art nouveau en art déco
In geen andere periode in de geschiedenis is de band tussen architectuur, beeldende
kunst en het dagelijks leven zo sterk geweest als tijdens de art déco.
Mensen woonden in die stijl, omgaven zich ermee en kleedden zich erin. De vrouw
werd van een uitstalkast van de rijkdom van haar echtgenoot tot een wandelend
totaalkunstwerkje.
Art déco-oceaanstomers
Geen decennium deze eeuw werd zo door optimisme gekenmerkt als dat van de jaren
twintig, de roaring twenties. Het ongebreidelde geloof in de vooruitgang vond
zijn neerslag in de stroomlijn. Daarbij werd vooral gekeken naar de oceaanstomer,
in die dagen hèt symbool van menselijke vooruitgang.
Egyptische invloed op de art déco
Het art déco-classicisme van Mussolini
Paviljoens op wereldtentoonstellingen